RegionyDziedzictwoMapa dziedzictwaSpacer wirtualnyBaza instytucji
001.jpg
  1. Biebrza I KNOW
  2. artykuły
  3. dolistowo stare cmentarz parafii sw wawrzynca
Nekropolie i Miejsca Pamięci

Dolistowo Stare - Cmentarz parafii św. Wawrzyńca

Lokalizacja

Dolistowo Stare - Cmentarz parafii św. Wawrzyńca53.53294, 22.91899

Cmentarz został założony w 1803 r., na planie zbliżonym do litery L. Położony jest ok. 2 km za wsią i ma powierzchnię 2 ha (w latach 60. XX w. został powiększony). Na obwiedziony kamiennym murem teren nekropolii prowadzą trzy bramy, przy czym dwie na tzw. stary cmentarz. Ogrodzenie i brama główna pochodzą z drugiej połowy XIX w. – brama jest trzyosiowa, z szerokim przejazdem na osi środkowej, powtarza schemat kompozycyjny bramy przy kościele parafialnym. W zachodniej części cmentarza znajduje się murowana kaplica pw. św. Jerzego z początku XIX w.

Najstarszy znaleziony nagrobek pochodzi z 1871 r. – jest to żeliwny, sztabiński pomnik ustawiony w ogrodzonym polu grobowym i zwieńczony ażurowym krzyżem z inskrypcją: Ś.P./ KAZIMIERZ/ MONIUSZKO/ ZMARŁ DNIA 5 LIPCA/ 1872 R./ PRZEŻYWSZY LAT 80. Ponadto uwagę zwraca granitowy obelisk z inskrypcją: Ś.P./ MARCIN/ MONIUSZKO/ ŻYŁ LAT 83/ UMARŁ/ 8 LISTOPADA/ 1886 ROKU/ I TU SĄ/ GROBY/ FAMILIJNE/ PERKOWSKICH oraz bardzo zdewastowany nagrobek z żeliwnym krzyżem z inskrypcją: IGNACY I MARJANNA/ ANDRACCY/ UM. 1897 R./ PROSZĄ O 3 ZDROWAŚ/ MARYA. Wokół kaplicy zachowały się również: zabytkowe nagrobki żeliwne w formie postumentów zwieńczonych krzyżami, nagrobki z początku XX w. w formie konarów i złamanych drzew, żeliwne krzyże z drugiej połowy XIX w., pomniki żeliwne i kute krzyże osadzone na kamiennych cokołach. Przy kaplicy znajdują się także groby dolistowskich kapłanów, w tym choćby ks. Wacława Zawadzkiego (zm. 1893), oraz zasłużonych mieszkańców, m.in. Kazimierza Moniuszki (zm. 05.07.1871), Maryi z Czeczotów Moniuszkowej (zm. 22/10.09.1891) i Adolfa Moniuszki (zm. 28/16.10.1897). Na uwagę zasługuje ponadto osadzony na kamiennym cokole ażurowy, żeliwny krzyż wypełniony motywem wici akantowej i maswerku oraz uskrzydlonymi główkami aniołów. W górnej partii ramienia wzdłużnego widnieje kielich z hostią, poniżej pasyjka, natomiast ramię poprzeczne zakończone jest emblematami maryjnymi. W dolnej partii krzyża znajdują się tablice z dekalogiem symbolizujące Stary Testament, pod którymi umieszczone są przedstawienia ludzkiej głowy, wołu, lwa i orła symbolizujące ewangelistów, czyli Nowy Testament. Tabliczka inskrypcyjna nie zachowała się. Jest to jeden z niewielu tak bogatych ikonograficznie krzyży odnaleziony na terenie gmin nadbiebrzańskich (analogiczny przykład – nagrobek Siulborskich – znajduje się w miejscowości Gać Pólko w gminie Trzcianne).

Galeria

001.jpg
1 / 6

Powiązane artykuły

Nekropolie i Miejsca Pamięci
Wszystkie artykuły
pomnik_niepodleglosci.jpg

Sztabin - Pomnik Niepodległości

13 kwietnia 2026 | 1 min. czytania

Więcej
Placeholder

Lipsk - Kopiec wolności

9 kwietnia 2026 | 1 min. czytania

Więcej
Placeholder

Lipsk - Dom Marianny Biernackiej

9 kwietnia 2026 | 1 min. czytania

Więcej
1

Lokalna Grupa Działania – Fundusz Biebrzański 

ul. Goniądzka 6,
16-150 Suchowola 

tel. 85 71 28 307 

e-mail: sekretariat@biebrza-leader.pl

  • Region

  • Gminy
  • Wydarzenia
  • Artykuły
  • Szlaki tematyczne

  • Szlak Dziedzictwa Archeologicznego
  • Szlak Zabytków Architektury
  • Szlak Budownictwa Drewnianego
  • Szlak Historycznych Cmentarzy
  • Szlak Dziedzictwa Niematerialnego
  • Szlaki Militarne
  • Regulamin
  • Deklaracja dostępności

Lokalna Grupa Działania – Fundusz Biebrzański  © copyright 2026, wszystkie prawa zastrzeżone