Parafia w Sztabinie została wyodrębniona z parafii krasnoborskiej w 1895 r. Wcze-śniej starania o to czynił hr. Karol Brzostowski (zm. 1854), bowiem miejscowość ta usytuowana była w centrum jego dóbr zwanych Rzeczpospolitą Sztabińską. Znaj-dował się tu kościół drewniany, dwuwieżowy, pokryty gontem, z trzema ołtarzami wewnątrz. W 1901 r. proboszczem w Sztabinie został ks. Jakub Rółkowski, który w latach 1905--1910 zbudował tu neogotycką świątynię. Jej projekt wykonał archi-tekt Adam Piotrowski z Siedlec. Powołano komitet budowy kościoła, zbierano ofiary pieniężne na ten cel oraz przeznaczano materiały i robociznę. 11 września 1910 r. bp Antoni Karaś konsekrował nowy kościół pw. św. Jakuba Apostoła. Zarówno podczas I, jak i II wojny światowej świątynia oraz jej wyposażenie poważnie ucierpiały, ale odrestaurowano je dzięki ofiarności parafian.
Neogotycki kościół w Sztabinie usytuowany jest przy rynku i otoczony cegla-nym murem. W północno-wschodniej części cmentarza przykościelnego znajduje się odlany z żeliwa pomnik -- popiersie Joachima Litawora Chreptowicza, kanclerza litewskiego, ustawione na trzonie kolumny. Rzeźba ta powstała zapewne w pierwszej połowie XIX w. w hucie Karola Brzostowskiego, wnuka Joachima Chreptowicza.
Kościół zbudowany został z czerwonej cegły w układzie bazylikowym, na rzucie krzyża łacińskiego. Posiada prezbiterium zamknięte trójbocznie i otoczone ambi-tem, z zakrystią i kaplicą Matki Bożej Częstochowskiej po jego obu stronach, oraz prostokątną kruchtę ujętą dwiema wieżami od południowego wschodu. Dominantą świątyni jest północna wieża, której ostatnia kondygnacja przepruta została smu-kłymi, ostrołukowymi otworami głosowymi, nadającymi całej konstrukcji wrażenie lekkości. Wieża południowa jest dużo niższa, przesunięta za fasadę i zwieńczona wysokim spiczastym hełmem. Elewacje kościoła opięte są schodkowymi szkarpa-mi, które nad nawami bocznymi łączą się z łukami przyporowymi, oraz ozdobione ceglanym fryzem arkadkowym i gzymsami. Wejście do kościoła ujmuje uskokowy portal zwieńczony wimpergą z krzyżem, powyżej umieszczona jest maswerkowa ro-zeta, a całość elewacji frontowej wieńczy schodkowy szczyt z trzema ostrołukowymi, tynkowanymi blendami.
Trójnawowe wnętrze kościoła przekryte zostało sklepieniem krzyżowo-żebro-wym i gwiaździstym. Wyposażenie świątyni pochodzi w większości z lat 60. XX w. i inspirowane jest sztuką gotycką.
Kościół parafialny w Sztabinie
Wnętrze świątyni z ołtarzem głównym