RegionyDziedzictwoMapa dziedzictwa
  1. Biebrza I KNOW
  2. artykuły
  3. szacilowka wiatrak holender
Budownictwo Drewniane

Szaciłówka – Wiatrak holender

Wiatrak w Szaciłówce jest bardzo dobrze widoczny z drogi Białystok--Augustów. Znajduje się na niewielkim wzgórzu wśród pól, niedaleko Korycina.

Został zbudowany w latach 1932--1937 przez Kazimierza Bartulewicza. Młyn pracował do 1948 r. -- wówczas zdjęto śmigi, a do wału próbowano wmontować me-talową głowicę. Jednak zabiegu tego zaniechano, a śmigi pozostawiono na ziemi, gdzie ich fragmenty leżały jeszcze w latach 70. XX w. W 1950 r. zdemontowano mechanizmy przemiału zboża. Wówczas wiatrak utracił swą funkcję i od wielu lat pozostaje nieużytkowany, pozbawiony skrzydeł i większości wyposażenia. Ze wzglę-du na swoje wartości, głównie naukowe i artystyczne (Mieczysław Pawlik, znawca młynów wiatrowych, uznał go za jeden z najpiękniejszych wiatraków Białostocczy-zny), został w 1977 r. wpisany do rejestru zabytków.

Wiatrak w Szaciłówce jest typowym holendrem wzniesionym w konstrukcji szkieletowej na rzucie regularnego ośmioboku. Podmurówka została wykonana z ka-mienia polnego połączonego zaprawą cementową. Bryła budowli ma kształt zwę-żającego się ku górze ściętego ostrosłupa o wysokości całkowitej 12,3 m. Tworzą ją podwalina i oczep połączone skośnie ustawionymi słupami, spiętymi poziomymi ryglami i zastrzałami. Na oczepie spoczywa dębowy pierścień i dwie dębowe krężyny z rolkami stanowiące podstawę ruchomej czapy. Wnętrze wiatraka podzielone jest na trzy kondygnacje naziemne i jedną podziemną.

Dach budowli wieńczy metalowa chorągiewka z wyciętą datą ukończenia bu-dowy (1937). Takie chorągiewki umieszczano też na innych wiatrakach, np. koź-lak w Szczęsnowiczach (gm. Szudziałowo) zaopatrzony jest w chorągiewkę z imie-niem Jan.

Wiatrak holender w Szaciłówce

Wiatrak holender w Szaciłówce

W ostatnich latach wiatrak w Szaciłówce przeszedł konserwatorski remont, w trakcie którego wymieniono stare pokrycie ścian zewnętrznych (wiór i szalunek) na nowy wiór, osłonięto podstawę czapy deskowaniem, a także zmieniono blaszane pokrycie dachowe i stolarkę okienną. Dzięki remontowi zabytkowy wiatrak w Sza-ciłówce ma szansę na dalsze trwanie w krajobrazie.

Powiązane artykuły

Budownictwo Drewniane
Wszystkie artykuły

Giełczyn – Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny

14 marca 2026 | 5 min. czytania

Więcej

Brzeziny – Kaplica cmentarna

14 marca 2026 | 2 min. czytania

Więcej

Laskowiec – Kościół pw. Najświętszego Serca Jezusowego, obecnie Izba Regionalna Doliny Biebrzy

14 marca 2026 | 4 min. czytania

Więcej

Lokalna Grupa Działania – Fundusz Biebrzański 

ul. Goniądzka 6,
16-150 Suchowola 

tel. 85 71 28 307 

e-mail: sekretariat@biebrza-leader.pl

Lokalna Grupa Działania – Fundusz Biebrzański  © copyright 2026, wszystkie prawa zastrzeżone